Wat is de business model canvas?

Je wilt een bedrijf opzetten of rebranden. Awesome! Je wilt met een frisse blik naar je (nieuwe) bedrijf kijken maar raakt overwhelmed door alles waar je aan moet denken. Waar moet je beginnen? Kijken naar wat je aan gaat bieden of eerst je verdienmodel uitdenken? Hoe staat alles met elkaar in verband?

Raak niet overprikkeld of overwhelmed, we’ve got your back. We nemen je stap voor stap mee door de business model canvas, een model om je bedrijfsidee of -concept uit te werken. Het eindresultaat is een samenvatting van jouw bedrijfsidee waarop je kunt zien of het haalbaar is en of het simpelweg klopt. En wij leggen uit hoe je tot zo’n ingevuld model komt, gewoon op een dood moment op je donderdagmiddag (maar je kunt er natuurlijk ook meer tijd voor nemen).

Waarvoor gebruik je het?

Je kunt het model voor verschillende doeleinden gebruiken en het biedt potentiële waarde op verschillende manieren:

  1. Inzichtelijkheid en duidelijkheid: raak niet overwhelmed door alle opties die je moet overwegen en krijg in één oogopslag duidelijk hoe dingen op elkaar aansluiten. Je ziet meteen wanneer dingen niet kloppen in het complete plaatje en hoe alles met elkaar in verband staat
  2. Efficiëntie en tijdsbesparing: geen eindeloze en oeverloze brainstormsessies en lelijke krabbels. Geef richting aan je bedrijfsidee en schep duidelijkheid voor jezelf en de mensen aan wie je het idee wilt uitleggen
  3. Heldere customer flow: doordat je alle vakjes hebt ingevuld, kun je zien welke invloed de beslissingen van jouw (potentiële) klanten op jouw bedrijf hebben en zonodig bepaalde onderdelen aanpassen
  4. Duidelijkheid naar anderen toe: doordat alles nu inzichtelijk, duidelijk en efficiënt is, kun je je businessidee of -concept veel beter pitchen. Je kunt het dus gemakkelijk presenteren aan mensen in je netwerk die vragen wat het idee is of investeerders
Tips voor het invullen
  • Werk digitaal of in elk geval op een manier dat je gemakkelijk dingen kunt verplaatsen of aanpassen. Je begint bij stap 1 maar de kans is groot dat er along the way dingen gaan veranderen. En dat is niet erg, want het is een lean model, wat betekent dat je elke keer reflecteert en optimaliseert
  • Werk met bullet points of met kleine notes/vakjes om het overzichtelijk te houden. Lange zinnen maken het onoverzichtelijk. Vaak bestaat een onderdeel ook uit meerdere ‘stukjes’, bijvoorbeeld de leeftijd, demografie en het geslacht bij de doelgroep. Daarom zijn opsommingen beter geschikt
  • Laat je werk eventjes liggen voordat je het finaliseert en rondstuurt. Het duurt even voordat je de verbanden duidelijk kunt zien
  • Check het model nogmaals als je aan de slag bent gegaan met je business, misschien na een half jaar. Kloppen dingen nog of zijn er onderdelen veranderd? Staat alles nog wel goed met elkaar in verband of heeft een wijziging in het ene vakjes invloed gehad op een ander vakje, zonder dat je dat concreet in de praktijk hebt aangepast?

Stap voor stap

Customer segments

Op wie je je richt; omschrijving van de personen of bedrijven

Geheeeeeel tegen alle verwachtingen in beginnen we met de doelgroepanalyse, want we beginnen toch helemaal nooit met het definiëren van de doelgroep? Grapje natuurlijk, dat is altijd het startpunt. Krijg in de eerste stap duidelijk op wie je je focust. Dit kan zo uitgebreid als je wilt, maar zorg er in elk geval voor dat je de basic demographics, pains en gains hebt. Je kunt natuurlijk altijd een plaatje invoegen als je dat fijn vindt, zoals wij altijd bij de buyer persona doen.

Value propositions

Waarde die jij toevoegt, geredeneerd vanuit het probleem wat jij oplost en de reden dat iemand het probleem opgelost wil hebben

Als je weet op wie je je richt, kun je gaan nadenken over je product of dienst. Vaak beginnen mensen met het uitdenken van hun producten of diensten, maar dat flowt eigenlijk uit je value proposition. Hierin omschrijf je wat jouw ideale klant precies zoekt, uitgedrukt in de waarde die jij toevoegt. Je denkt dus goed na over het probleem dat jouw ideale klant heeft (waar je al een beginnetje mee hebt gemaakt + waarom dit probleem urgent opgelost moet worden + hoe jij dit oplost.

Channels

Kanalen waarop jouw doelgroep jou vindt/met jou in contact komt en in je sales proces terecht komt; gerelateerd aan marketing 

Hoe trek je klanten aan, behoud je klanten en interact je met ze? Die vragen worden beantwoord in de volgende stappen. In het channels vakje vul je in hoe jouw klanten jou vinden, uitgedrukt in de kanalen. Het gaat dus om het eerste contact. Welke kanalen gebruikt jouw doelgroep hiervoor? Zorg ervoor dat je zowel de online als de offline kanalen benoemt.

Customer relationships

Hoe je met jouw klanten omgaat; welke service jij verleent en hoe vaak

Als je weet welke kanalen jouw doelgroep gebruikt, kan je omschrijven wat voor soort relatie je met je klanten zou willen. Streef je naar een lange termijn samenwerking? Gaat alles persoonlijk of wordt er technologie ingezet? Door wie worden jouw klanten geholpen? In deze stap ga je hier over nadenken en omschrijf je hoe jij interact met jouw doelgroep + hoe je de relatie voor je ziet.

Key resources

Resources die je nodig hebt om je bedrijf draaiende te houden/hoofdactiviteiten uit te kunnen voeren

De 3 key’s gaan over ‘jouw business op de achtergrond’. Wat heb je nodig om je value proposition te vervullen of waar te maken? De eerste key gaat over de resources, oftewel, de bronnen of middelen die je regelmatig gebruikt. Denk aan mensen, plaatsen, machines, patenten en ‘ontastbare assets’. Hou bij het maken van dit lijstje het volgende in gedachten: als een van deze resources zou ontbreken, zou je business dan nog draaiende kunnen blijven? (uiteraard even de alternatieven die je snel kunt zoeken daargelaten) Als het antwoord nee is, hoort het in het lijstje thuis. Ga door totdat je een complete lijst hebt.

Key activities

Activiteiten die jij uitvoert om de value proposition voor je doelgroep/klanten te bereiken

Waar key resources over de bronnen of middelen gaat, omschrijf je bij key activities de acties, processen en taken die uitgevoerd moeten worden om in de behoefte van jouw klant te voorzien – oftewel, om jouw value proposition waar te maken. Dit kan nog best lastig zijn. Stel jezelf de vraag: als jij op vakantie zou gaan, welke taken zou je dan over moeten dragen? Ga dit van elk persoon binnen het bedrijf na.

Key partners

Externe bedrijven of personen die je nodig hebt om je activiteiten uit te voeren 

De mensen binnen jouw bedrijf horen bij de key resources, want human resources is ook een middel. Maar de externe bedrijven of personen omschrijf je bij key partners. Denk aan de bedrijven/personen die voor jou komen in de supply chain of die je nodig hebt in de volgende stap. Brainstorm over het supply chain proces en check welke partijen je tegenkomt, zoals bedrijven die de ‘raw materials’ aanleveren om jouw product te kunnen maken of de verzendbedrijven die jouw producten distribueren.

Cost structure

Kosten om je bedrijf te runnen

Niet voor niks staat het stukje over de financiën onderaan de business model canvas. Het is de bottom line van je bedrijf. Aan de ene kant heb je de kosten en aan de andere kant de inkomsten, waarbij de inkomsten als ’t goed is hoger zijn dan de kosten. In het cost structure stukje omschrijf je uitgebreid welke kosten je hebt. Denk aan vaste/terugkerende kosten, eenmalige kosten of variabele/fluctuerende kosten. Het helpt om hier categorieën aan te maken, omdat je lijstje anders onoverzichtelijk wordt.

Revenue streams

Manier waarop je je value proposition omzet in geld

Last but not least: je inkomsten! Op welke manier genereer je inkomsten? De reden dat dit de laatste stap is, is omdat je al uitgebreid hebt nagedacht over (de problemen van) je doelgroep, value proposition, alles wat je nodig hebt om je bedrijf draaiende te houden. Nu kan je dus goed nadenken over de prijzen van jouw product of dienst. Welke pakketten ga je aanbieden of op welke andere manier ga je je producten prijzen? Het kan helpen om hier te kijken naar hoe vaak de klanten terugkomen, zodat je een betere schattting kunt maken van hoe frequent er inkomsten flowen.